Rynek Pracy

numer 1 | 2020 (172)


Szanowni Czytelnicy,
rynki pracy w okresie globalizacji podlegają bardzo dynamicznym zmianom. Pojawianie się i upowszechnianie nowych form zatrudnienia, odejście od modelu pracy na pełen etat  wymaga ciągłych dostosowań ze strony zasobów siły roboczej. Zwiększenie mobilności zasobów pracy (siły roboczej) ma istotne znaczenie dla przyspieszenia dostosowań na rynku pracy. Mobilność ta może przyjmować różne formy, takie jak: zmiana zawodu, zmiana miejsca pracy, zmiana sekcji (branży), zmiana poziomu wykształcenia, zmiana miejsca zamieszkania (migracje wewnętrzne i zagraniczne) oraz zmiana statusu poszczególnych osób na rynku pracy.
Wzrost mobilności przestrzennej, zawodowej i międzyzakładowej ma istotne znaczenie dla ograniczenia poziomu bezrobocia ogółem, jak również bezrobocia strukturalnego. Poprawa mobilności siły roboczej może również przyczynić się do zwiększenia skuteczności polityki antyinfl acyjnej. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że nadmierna emigracja
może spowodować zmniejszenie zasobów siły roboczej oraz odpływ wykwalifi kowanych pracowników, co jest oczywiście niekorzystne dla funkcjonowania rynku pracy. W tym numerze oprócz rozważań teoretycznych dotyczących mobilności zasobów pracy podjęto analizy wybranych aspektów mobilności siły roboczej w Polsce oraz krajach Europy Środkowej i Wschodniej.
Teoretyczne aspekty mobilności siły roboczej zostały przybliżone w artykule E. Kwiatkowskiego. Wyniki analiz, metodą parametryczną i nieparametryczną, wpływu wybranych cech społeczno-ekonomicznych na pozycję osób na rynku pracy zostały przedstawione w artykule L. Kucharskiego. Ważny temat z punktu widzenia krajów Europy Środkowej i Wschodniej – emigracji ich mieszkańców na rynki pracy bogatszych członków byłej UE-15 – został podjęty w artykule C. Ghinararu i Ł. Arendta.
W początkowym okresie emigracja ta łagodziła napięcia na krajowych rynkach pracy oraz spowodowała wzrost transferów pieniężnych, jednakże wraz z upływem czasu kraje te utraciły dużą część populacji w wieku produkcyjnym. Autorzy artykułu podejmują „metodą narracyjną” próbę oceny zdolności wykorzystania środków aktywnej polityki rynku pracy w celu stabilizacji populacji w wieku produkcyjnym względem migracji zewnętrznych. Tendencje oraz struktura migracji wewnętrznych w Polsce są przedmiotem rozważań w artykule A. Rutkowskiej.
Z pewnością artykuły zawarte w tym numerze „Rynku Pracy” nie wyczerpują wszystkich zagadnień związanych z mobilnością zasobów pracy. Mogą one jednak stanowić punkt wyjścia do dyskusji oraz prowadzenia kolejnych pogłębionych i bardziej zaawansowanych badań.
Numer został przygotowany przed wybuchem epidemii koronawirusa, dlatego też niektóre diagnozy mogą nie przystawać do warunków gospodarczych w okresie kryzysu, z którym będzie się zmagać polska gospodarka.

Leszek Kucharski

pobierz artykuł

pobierz numer 1/2020

Mobilność siły roboczej – aspekty pojęciowe i teoretyczne
Eugeniusz Kwiatkowski
Summary:

                                               TEMAT NUMERU       

Mobilność siły roboczej jest ważnym czynnikiem prowadzącym do dopasowania podażowej i popytowej strony rynku pracy, mniejszego bezrobocia oraz równowagi na rynku pracy.
pobierz artykuł

Keywords: elastyczność rynku pracy, mobility of labour, eff ects of mobility of labour, skutki mobilności siły roboczej, mobilność siły roboczej, labour market fl exibility
Przepływy osób na rynku pracy w Polsce w latach 2014–2017
Leszek Kucharski
Summary:

                                        ANALIZY I BADANIA       

Jednym za aspektów mobilności siły roboczej jest zmiana statusu na rynku pracy. Chodzi tu w szczególności o szanse odpływu z bezrobocia do zatrudnienia oraz o zagrożenie utraty pracy (czyli odpływ z zatrudnienia do bezrobocia).
pobierz artykuł

Keywords: unemployment, bezrobocie, przepływy rynku pracy, analiza strumieniowa, labour market fl ows, stream analysis
Ujęcie narracyjne w ocenie publicznych polityk zatrudnienia wobec mobilności pracowników w krajach Europy Środkowej i Wschodniej
Łukasz Arendt
Catalin Ghinararu
Summary:

Artykuł poświęcony jest problematyce mobilności pracowników z nowych państw członkowskich w Europie Środkowej i Wschodniej na rynki bogatszych członków dawnej UE-15. O ile przez pewien czas migracja ta mogła przynieść pewne korzyści, zarówno w postaci przekazów pieniężnych, jak i złagodzenia presji masowego bezrobocia powstałego w następstwie restrukturyzacji przemysłowej oraz przejścia z gospodarki planowanej na rynkową, o tyle obecnie generuje ona koszty. Takie państwa, jak: Rumunia, Bułgaria i kraje bałtyckie, straciły i nadal tracą znaczną część swojej ludności w wieku produkcyjnym, co utrudnia ich rozwój, zwłaszcza w perspektywie średnio- i długoterminowej.
pobierz artykuł

Keywords: podejście narracyjne, kraje EŚW, narrative approach, aktywne polityki rynku pracy, migrations, CEE countries, migracje, Active Labour Market Polices
Tendencje i struktura migracji wewnętrznych w Polsce w latach 2002–2018
Anna Rutkowska
Summary:

Analiza migracji ludności zachodzących na poziomie województw, regionów czy kraju pełni istotną rolę w poznaniu oraz zrozumieniu ich wpływu na sytuację demografi czną i społeczno-ekonomiczną obszarów napływu i odpływu. W artykule został omówiony proces migracji wewnętrznych w Polsce w latach 2002–2018, ze szczególnym uwzględnieniem tendencji, struktury i niektórych determinant tych przemieszczeń.
pobierz artykuł

Keywords: migracje międzywojewódzkie, migracje wewnątrzwymiarowe, migranci, migracje wewnętrzne, migrants, intravoivodship migrations, intervoivodship migrations, internal migrations
Pracownicy na fali optymizmu, pracodawcy pełni obaw
Mateusz Żydek
Summary:

                                                     STATYSTYKA       

W praktyce badań społecznych, które od 10 lat prowadzimy pośród polskich pracowników i polskich pracodawców, z reguły w zgodzie z metodologią, porównujemy historyczne dane z aktualną sytuacją. Zawsze bieżące opinie pracowników z opiniami pracowników sprzed roku, trzech, pięciu lat. I analogicznie przyglądamy się nastrojom pracodawców. Są jednak takie momenty, kiedy warto się pokusić się o połączenie dwóch perspektyw, bo dopiero takie spojrzenie może być szczególnie interesujące. Takim momentem jest niewątpliwie prognozowana sytuacja zmiany na rynku pracy, w tle której zgromadziło się wiele różnych procesów, głównie makroekonomicznych, ale także związanych z sytuacją legislacyjną i czynnikami pozaekonomicznymi.
pobierz artykuł

Keywords: economic situation, badania rynku pracy, labour market research, prognozy rynku pracy, Polski rynek pracy, ekonomiczne sytuacja, Polish labour market, makroekonomia i rynek pracy, macroeconomics and the labour market, labour market forecasts
Czy pracownicy mogą być jednocześnie zaangażowani w pracę i wypaleni pracą?
Konrad Kulikowski
Summary:

W artykule przyjrzymy się temu, czy pracownicy mogą być jednocześnie wypaleni pracą i w nią zaangażowani, oraz zbadamy, co odróżnia tych „tylko” wypalonych od tych, którzy deklarują, że są jednocześnie wypaleni i zaangażowani.
pobierz artykuł

Keywords: wypalenie zawodowe, zaangażowanie w pracę, job burnout, work engagement, burnout profi les, profile wypalenia zawodowego, measurement, pomiar
Czy nowy rok to nowa sytuacja na rynku pracy?
Paulina Łukaszuk
Summary:

Sytuacja na polskim rynku pracy pozostaje skomplikowana. Rośnie zapotrzebowanie na pracowników posiadających odpowiednie kompetencje, a stopa bezrobocia utrzymuje się na niskim poziomie. Pracodawcy konkurują o nowych pracowników i mierzą się z wyzwaniem zmniejszenia luki kompetencyjnej. Jednocześnie coraz częściej pojawiają się opinie o powolnym wyhamowywaniu w kontekście polskiej gospodarki. Jak wynika z Raportu płacowego 2020, opracowanego przez Hays Poland, mimo że pracodawcy nieco ostrożniej patrzą na rynek pracy i tempo wzrostu zatrudnienia, to większość fi rm nadal planuje dużą aktywność w obszarach związanych z zasobami ludzkimi.
pobierz artykuł

Keywords: unemployment rate, wynagrodzenia, stopa bezrobocia, salaries, luka kompetencyjna, competence gap
Badanie potwierdza – wzrośnie realna współpraca szkół z pracodawcami
Stefan Augustyn
Summary:

               DZIAŁALNOŚĆ URZĘDÓW PRACY      

Dolnośląskie szkoły i pracodawcy wzięli udział w badaniu, w którym sprawdzono, jak w praktyce wygląda „Współpraca szkolnictwa zawodowego z przedsiębiorcami w województwie dolnośląskim”. Szczegółową analizę zlecił Dolnośląski Wojewódzki Urząd Pracy. Badanie jasno obrazuje, że w najbliższych latach współpraca szkół i pracodawców w województwie dolnośląskim będzie się rozszerzać. To dobra wiadomość dla rynku pracy.
pobierz artykuł

Keywords: labour market, job-coaching, individualized approach, rynek pracy, coaching pracy, cooperation of vocational education with entrepreneurs, zindywidualizowane podejście, współpraca edukacji zawodowej z przedsiębiorcami
„Potrzeby edukacyjne/szkoleniowe przedsiębiorców z województwa śląskiego” – omówienie wyników badań
Ilona Antoniewicz
Monika Kowalczyk-Gnyp
Summary:

Artykuł jest podsumowaniem wyników badań realizowanych w latach 2017–2019 dotyczących potrzeb edukacyjnych/szkoleniowych przedsiębiorców z czterech subregionów województwa śląskiego. Szczegółowe raporty dostępne są na stronie internetowej WUP w Katowicach, w zakładce: „Analizy i badania”.
pobierz artykuł

Keywords: Baza danych usług rozwojowych, potrzeby szkoleniowe pracodawców, rozwój zasobów ludzkich, Development Services Database, human resources development, employers’ training needs
Obowiązujące stawki, kwoty, wskaźniki Numer 1 | 2020 (172)
Departament Funduszy MPiPS
Summary:

                                                   AKTUALNOŚCI       

Stan prawny na dzień 1 kwietnia 2020 r.

I. Zasiłki, stypendia, dodatki, świadczenia
II. Maksymalne kwoty, jakie mogą być refundowane z Funduszu Pracy pracodawcom z tytułu zatrudnienia skierowanego bezrobotnego (miesięcznie – w zł)
III. Środki na podjęcie działalności gospodarczej oraz wyposażenie stanowiska pracy dla bezrobotnego, pożyczka na sfi nansowanie kosztów szkolenia oraz ryczałt z tytułu kosztów przejazdu – z Funduszu Pracy
IV. Wynagrodzenia i składki

pobierz artykuł

Keywords: benefits, świadczenia, stypendia, dodatki, zasiłki, Wynagrodzenia i składki, Benefits, Funduszu Pracy, scholarships, allowances, Labor Fund, Salaries and contributions
Gdy praca zdalna staje się koniecznością
Dominika Figuła
Summary:

Możliwość pracy zdalnej, popularnie zwanej home offi ce, jest traktowana jako benefi t, często element negocjacji między pracodawcą a cenionym pracownikiem, który chciałby pracować poza tradycyjnym środowiskiem biurowym. W odróżnieniu od telepracy warunki pracy zdalnej są zazwyczaj uzgadniane swobodnie przez pracodawcę i pracownika. Niestety taka dowolność umów, wynikająca z niedostatecznych regulacji prawnych, może prowadzić do ustaleń niezgodnych z obowiązującymi przepisami prawa.
pobierz artykuł

Keywords: praca zdalna, remote work, work, Telepraca w Kodeksie pracy, prowo pracy, Remote work in the COVID-19 specification, Praca zdalna w specustawie COVID-19, Telecommuting in the Labor Code
Co nowego na rynku pracy Numer 1 | 2020 (172)
Redakcja
Summary:

W dobie epidemii rynek pracy staje przed zupełnie nowymi wyzwaniami. Na szczęście pozycja startowa do czekających nas zmian jest bardzo dobra.
pobierz artykuł

Keywords: praca zdalna, remote work, Poles value Corporate Social Responsibility activities, accidents at work in 2019, wypadki przy pracy w 2019 r., Polacy cenią działania CSR
Co nowego w urzędach pracy Numer 1 | 2020 (172)
Redakcja
Summary:

Przełom roku sprzyjał podsumowaniom oraz planom na przyszłość, czemu służyło wiele spotkań, seminariów, konferencji i targów pracy. Poza tym w działaniach urzędów pracy koncentrowano się, zgodnie z aktualnymi potrzebami, na sprawach młodzieży, która jeszcze się uczy, zakończyła edukację lub nie wie, co robić dalej, kobiet powracających do pracy, osób uzależnionych i z niepełnosprawnościami. Nie pomijano również problemów cudzoziemców zatrudnionych w Polsce.
pobierz artykuł

Keywords: Women's Mondays, Plan your career, Job and entrepreneurship fairs, The labor market available to all, „Zaplanuj swoją karierę”, „Dokumenty aplikacyjne krok po kroku”, Step-by-step application documents, „Rynek pracy dostępny dla wszystkich”, „Babskie Poniedziałki”, Targi pracy i przedsiębiorczości